Креатинин бойынша ШСЖ калькуляторы (CKD-EPI 2021) — бүйрек қызметі
Шумақтық сүзілу жылдамдығы (ШСЖ) бүйректің бір минутта қанша қанды тазартатынын көрсетеді. Оны қандағы креатинин, жас және жыныс бойынша есептейді. ШСЖ бір ғана креатининнен дәлірек: креатинин бірдей болғанда жас пен егде адамның бүйрек қызметі әртүрлі.
Қалай есептеледі
Есеп CKD-EPI 2021 формуласы бойынша — оны қазір зертханалар қолданады және KDIGO ұсынады. Формула нәсілге түзетусіз.
Нәтиже — дене бетінің 1,73 м²-не шаққанда мл/мин. Калькулятор 18 жастан асқан ересектерге арналған. Балалар, жүкті әйелдер, бұлшықет массасы өте үлкен немесе өте аз адамдар үшін есеп дәлдігі төмен.
Нәтижені қалай бағалау керек
| ШСЖ, мл/мин/1,73 м² | KDIGO бойынша сатысы |
|---|---|
| 90 және одан жоғары | G1 — қалыпты немесе жоғары |
| 60–89 | G2 — шамалы төмендеген |
| 45–59 | G3a — орташа төмендеген |
| 30–44 | G3b — айтарлықтай төмендеген |
| 15–29 | G4 — күрт төмендеген |
| 15-тен аз | G5 — бүйрек жеткіліксіздігі |
Созылмалы бүйрек ауруы ШСЖ 60-тан төмен күйі 3 айдан артық сақталса немесе бүйрек зақымдануының белгілері, мысалы, несепте ақуыз болса қойылады. Мұндай белгілерсіз G1 және G2 сатылары ауру саналмайды. Бір өлшеу — диагноз емес.
Қашан дәрігерге бару керек
ШСЖ 15-тен төмен болса, алдыңғы талдаумен салыстырғанда тез түссе, несеп азайса, ісіну, ентігу, жүрек айну пайда болса — шұғыл дәрігерге барыңыз.
Жиі қойылатын сұрақтар
65 жаста ШСЖ 75 — бұл ауру ма?
Өздігінен жоқ: жас ұлғайған сайын ШСЖ төмендейді. Несепте ақуыз және бүйрек зақымдануының басқа белгілері болмаса, егде адамдардағы ШСЖ 60–89 әдетте ауру саналмайды. Дәрігер несепке альбумин талдауын тағайындауы мүмкін.
Неге формулада нәсілге түзету жоқ?
2021 жылы CKD-EPI формуласы нәсілсіз қайта есептелді: түзету дәлсіздік беретін. Қазір зертханалар мен KDIGO жаңа нұсқаны қолданады.
Креатинин мкмоль/л-мен бе әлде мг/дл-мен бе?
Калькулятор екі нұсқаны да қабылдайды. Қазақстанда әдетте мкмоль/л деп жазады; 1 мг/дл = 88,4 мкмоль/л.
Дереккөздер
- Inker L. A. және бірлескен авторлар: нәсілге түзетусіз CKD-EPI 2021 теңдеуі (NEJM, 2021)
- KDIGO: созылмалы бүйрек ауруын бағалау және жүргізу (2012, 2024)
Бұл анықтамалық есеп, диагноз емес. Нәтижені дәрігермен талқылаңыз. Енгізілген деректер сақталмайды және ешқайда жіберілмейді.
Жаңартылды: 30.10.2026